• RU
  • KZ
  • EN

Тіл саясаты

Қазақстан Республикасында  тілдерді дамыту  мен қолданудың 2011-2019 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасының жүзеге асу барысы бойынша Ұлан ауданында 2019 жылғы 9 ай көлемінде атқарылған жұмыстар туралы ақпарат

Қазақстан Республикасында тілдерді дамыту мен қолданудың 2011-2019 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасын жүзеге асыру мақсатында Ұлан ауданда 2017-2019 жылдарға арналған іс-шаралар жоспары аудан әкімдігінің 2017 жылғы 17 наурыздағы № 117 қаулысымен бекітілген.
Мемлекеттік тілдің өрісін кеңейту мақсатында аудан көлеміндегі мекемелер мен мемлекеттік органдардағы іс қағаздарын мемлекеттік тілге көшіру бойынша бөлім ай-сайын мемлекеттік органдар мен мекемелердің құжат айналымына мониторинг жасап, талдап отырады. Талдау нәтижесі бойынша мемлекеттік тілдің жалпы құжаттағы үлесі 2019 жылы 9 ай көлемінде 97,8 %-ға жетті. Бұл көрсеткіш 2018 жылы 96,6 % болған.
«Қазақстан Республикасындағы тіл туралы» Заңының «Деректемелер мен көрнекі ақпарат тілі» туралы 21 бабының орындалуын іске асыру мақсатында көрнекі ақпарат пен жарнама мәтіндерін заң талаптарына сай біріздендіру, үйлестіру және қоғамдық бақылауды одан әрі күшейту, бұл іске аудан жұртшылығын кеңінен жұмылдыру мақсатында бірқатар жұмыстар атқарылды.
Осы мақсатта барлық ауылдық округтерге өткізілетін іс-шараларға белсене қатысу туралы хабарлама беріліп, заң талаптарын түсіндіру мақсатында семинарлар мен түсіндірме жұмыстары жүргізілді. 
Сонымен қатар 2019 жылдың 29 сәуірінен 29 мамырына дейінгі  аралықта көрнекі ақпарат пен жарнама мәтіндерін заң талаптарына сай біріздендіру және жарнама мазмұнының қазақ, орыс тілдеріне аудару кезінде негізгі мағынасының дұрыс болуын қадағалау мақсатында «Көрікті жарнама-көркем тіл» атты айлық өткізілді. Айлық барысында ауданның елді мекендеріндегі қоғамдық орындар, мекемелер, сауда нысандарына 8 мәрте рейдтер жүргізіліп, 43 нысан қамтылды. Аудан аумағында орналасқан көрнекі ақпараттар мен жарнамалар мәтіндерінің Заң талаптарына сәйкес рәсімделуі бөлім тарапынан үнемі қадағалануда.
Жыл сайын облыс көлемінде «Абай атындағы көркемсөз оқу шеберлерінің байқауы», «Пушкин оқулары», «Шәкәрім оқулары», «Фариза оқулары», «Тілдарын» олимпиадасы, «Мемлекеттік тіл-менің тілім», «Тіл-достықтың кепілі», «Мемлекеттік тіл және БАҚ», «Мемлекеттік тіл – отбасы құндылығы» атты байқаулар өткізу дәстүрге айналған.
Қазіргі қазақ ономастикасындағы өзекті мәселелердің бірі аты-жөнімізді біріздендірумен байланысты болып отыр. Қазақстан Республикасы  Президентінің 1996 жылғы 2 сәуірдегі «Ұлты қазақ азаматтардың тегі мен әкесінің атын жазуға байланысты мәселелерді шешу тәртібі туралы» Жарлығының негізінде айлық акция ұйымдастырылды. Тегі мен әкесінің атын өзгерту мектеп жасындағы жастар арасында басталатындықтан Жарлықты кеңінен таныстырып, насихаттау мақсатында аудан мектептерінде оқушылар мен ұстаздар арасында түсіндіру жұмыстары жүргізілді.

Қазақстан Республикасы Президентінің 2017 жылғы 28 ақпандағы №17-388-5 тапсырмасын орындау үшін идеологиялық тұрғыдан ескірген әкімшілік-аумақтық бірліктердің, ведомостволық мемлекеттік ұйымдардың атауларын кезең-кезеңмен қайта атау бойынша бірқатар жұмыстар жүргізілуде.
Тұрғындардың ономастикалық жұмыстарды жүзеге асыруда қоғамдық қолжетімділік пен ашықтық қағидаттарының сақталуын  қамтамасыз ету  мақсатында заңнама талаптарына сәйкес халықтың пікірі ескеріле отырып жүзеге асырылады. Халықты хабардар ету  үшін газет бетіне және сайтқа    хабарлама беріліп отырады.
Елді мекендердің  тарихи атауларын қалпына келтіру бойынша  жұмыстар жүргізу  үшін ауылдық округтерге  хат жолданып, әдістемелік  көмектер көрсетілді. Қазіргі таңда еліміздегі ономастикалық атауларды ретке келтіру және тарихи атауларды жаңғырту мақсатында идеологиялық тұрғыдан ескірген атауларды тарихи жер-су атауларына  және ұлттық танымға  жақын дәстүрлі атаулармен өзгертуге байланысты берілген Қазақстан Республикасы Президентінің 2017 жылғы  28 ақпандағы № 17-388-5 тапсырмасына сәйкес аудан бойынша атауларды өзгерту туралы ұсыныстар жасалды.
2019 жылдың І-жартыжылдығында А.С. Пушкин атындағы орта мектебінің, Бозанбай орта мектебінің атауларын өзгерту бойынша құжаттар жинағы облыстық ономастика комиссиясында қарау үшін жолданды. Қазіргі таңда көшелер мен елді мекендер атауларын өзгерту бойынша жұмыстар уақытша тоқтатылған. 
Ауданда 24 түрлі ұлт өкілдері ынтымақта, тату-тәтті өмір сүруде. Этнос өкілдері көп шоғырланған Таврия ауылында қоғамдық келісім орталығы ашылған. Қазіргі таңда қоғамдық келісім орталығына 325 этнос өкілдері тартылған.  Аудан аумағында тұратын этностардың тілдері мен мемлекеттік тілді оқыту бақылауға алынып, этномәдени бірлестіктер жанындағы ана тілдерін оқытатын курстармен қамтылған этностардың үлесін арттыру бойынша жұмыс жүргізілуде.
Сондай-ақ, этнос өкілдерінің өз тілін, салт-дәстүрлерін құрметтеу, сақтау мақсатында аудан мектептерінде тіл апталықтары, аудан көлемінде әр түрлі көпшілік мәдени шаралар ұйымдастырылып отырады.
Қызмет көрсету салаларында, бұқаралық мәдени, спорт және басқа да қоғамдық шараларды өткізу кезінде қазақ тілімен қатар орыс тілі кеңінен қолданылады. Орыс тілінің жалпы мәдени функциясы сақталған. Орыс ұлтының  ұлттық мейрамдары «Рождество», «Масленица», «Пасха» т.б. ұлттық мерекелеріне орай шаралар үнемі ұйымдастырылады.
2019 жыл басынан бері аудандық, облыстық газет беттерінен аудандағы тіл мәселесі бойынша 69 мақала жарық көрді.

«Ұлан ауданының мәдениет, тілдерді дамыту,
Дене шынықтыру және спорт бөлімі» ММ
басшысының м.а. С. Асанов

Тіл саясаты

Тіл саясаты

«Тілдерді оқыту орталығы» КММ бойынша 2017 жылдың І-тоқсанында атқарылған жұмыстар туралы ақпарат

Мемлекеттік бағдарламаның негізгі мемлекеттік тілді меңгерту  бағытында мемлекеттік тілді оқыту бойынша ауданда «Тілдерді оқыту орталығы» КММ тегін курстар ашылған. Өзге ұлт өкілдері мен орыс тілді мектептерде оқыған азаматтарға мемлекеттік тілді еркін меңгерту үшін мемлекет тарапынан қаражат бөлініп, олардың оқуына жағдай жасалған.    
2018-2019 оқу жылында тілдерді оқыту орталығында барлығы 11 курс болды. Оның ішінде 4 курс ағылшын тілін оқытса, қалған 7 курс мемлекеттік тілді оқуда. Аталған курстарға барлығы 270 тыңдаушы тартылып, оның ішінде 170 адам мемлекеттік тілді оқуға, 15 адам орыс тілін оқуға, 85 адам ағылшын тілін оқуға тартылды. Мемлекеттік тілді оқытукурстарына аудан бойынша  22 өзге ұлт өкілдері қатысуда.
Ауданда ағылшын тілін үйрену үшін жағдайлар жасалған. Аудан орталығындағы «Тілдерді оқыту орталығы» КММ ересек тұрғындарға ағылшын тілін үйрету бойынша тегін курстарға 2018-2019 оқу жылына 190 адам тартылды.
Жергілікті жерлерде ересектерге латын негізді жаңа әліпбиді оқыту орталықтарын ашу мәселесін шешу бойынша облыс әкімдігінің тапсырмасына сәйкес жаңа латын әліпбиі негізінде оқыту курстарын ұйымдастыру мақсатында орталықтың мұғалімі Садуова Ардақ Кабышевна ағымдағы жылдың маусым айында Астана қаласында өтетін латын әліпбиі негізіндегі оқыту курсына жіберілді. 
Орталық жанынан латын әліпбиі негізінде тегін оқыту курстарын ағымдағы жылдың қыркүйек айынан бастап ашылған. Қазіргі таңда латын әліпбиімен таныстыру мақсатында түсіндірме жұмыстары жүргізіліп, тегін оқыту курстары оқыту жұмыстарын жалғастыруда.Сондай-ақ, латын қарпінде жаппай диктант, эссе жазу және латын әліпбиінде ауызша оқудан сайыс ұйымдастыру жұмыстары жүргізілуде.
Тілдерді қолдану мен дамыту бойынша іс-шаралар жоспарына сәйкес жұмыстар жалғасын табады.

Тілдерді оқыту орталығы» КММ директоры Б. Шакеров

Тіл саясаты

Тіл саясаты

  2018 жылы атқарылған жұмыстары бойынша ақпарат *.docx 53 KB
  2017 жылы атқарылған жұмыстары бойынша ақпарат *.doc 258 KB
  2016 жылы атқарылған жұмыстары бойынша ақпарат *.doc 632 KB
  Қазақстан Республикасында тілдерді дамыту мен қолданудың 2011-2020 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасының Ұлан ауданында жүзеге асу барысы туралы ақпарат *.doc 342 KB
  «Қазақстан Республикасында тілдерді дамыту мен қолданудың 2011-2020 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасының» орындалуы бойынша 2014 жылы Ұлан ауданында атқарылған жұмыстар туралы ақпарат *.doc 151 KB
  Тілдерді дамыту  бойынша 2014 жылдың І тоқсанындағы атқарған жұмыстары туралы ақпарат *.doc 43 KB
Парақтар өзгертілді: 07-10-2019
Сайт әкімшісі
Серік Фариза Советқызы
Телефон: 8 (72338) 77-196
e-mail: f.serik@akimvko.gov.kz

Кенсе бөлімінің тел.: 8 (72338) 27-617
e-mail: kense_ulan@akimvko.gov.kz

071600 ШҚО, Ұлан ауданы,
Қасым Қайсенов кенті, Абай алаңы 5
Яндекс.Метрика